Waarom steeds meer mensen zonder contant geld betalen

Contant betalen wordt steeds minder gebruikelijk in het dagelijks leven. Contactloze bankkaarten, smartphones en digitale wallets domineren ondertussen betalingen in supermarkten, cafés, openbaar vervoer en lokale winkels. Voor veel consumenten voelt het meenemen van cash niet langer noodzakelijk.

Die verandering is de afgelopen jaren sterk versneld. Volgens De Nederlandsche Bank (DNB) verliep 94% van alle Nederlandse kaartbetalingen eind 2024 contactloos. Ook betalingen via smartphones en smartwatches blijven snel groeien, doordat steeds meer mensen Apple Pay of Google Pay gebruiken in plaats van een fysieke bankkaart.

Digitale betalingen zijn ondertussen een vast onderdeel geworden van het dagelijkse leven. Zelfscankassa’s, mobiele bankapps en online winkelen hebben allemaal bijgedragen aan de daling van cashgebruik.

Smartphones vervangen steeds vaker de traditionele portemonnee

Een van de grootste veranderingen binnen digitaal betalen is de snelle groei van mobiele wallets en betaalapps. Consumenten rekenen steeds vaker direct af met een smartphone of smartwatch, zonder nog een fysieke bankkaart te gebruiken.

Cijfers van NL Times tonen aan dat betalingen via smartphones en smartwatches in 2025 voor het eerst populairder werden dan klassieke kaartbetalingen. Tijdens dat jaar werden meer dan 5,8 miljard digitale transacties verwerkt.

Diensten zoals Apple Pay, Google Pay en Garmin Pay worden steeds vaker gebruikt in supermarkten, cafés, tankstations en parkeersystemen. Ook bankapps van ING, Rabobank, ABN AMRO en bunq maken contactloos betalen rechtstreeks via smartphones mogelijk.

Mobiele betalingen spelen ondertussen ook een grote rol binnen online diensten en entertainmentplatforms. Streamingdiensten zoals Netflix, Spotify en Videoland verwerken abonnementen vrijwel volledig digitaal, terwijl apps zoals Uber Eats, Thuisbezorgd en Booking.com vertrouwen op snelle online transacties. Ook webshops zoals Bol.com, Zalando en Amazon stimuleren het gebruik van digitale wallets en directe appbetalingen.

Binnen digitale entertainmentplatforms groeit daarnaast het gebruik van snelle online betaalmethoden verder. Op platforms zoals spinalto.live verlopen uitbetalingen naar e-wallets en cryptocurrencies vaak direct of binnen enkele uren na goedkeuring, terwijl traditionele bankoverschrijvingen meestal één tot drie werkdagen nodig hebben. Zulke systemen versterken de vraag naar snelle en flexibele digitale betaaloplossingen.

Snellere betalingen helpen lokale bedrijven

Digitale betalingen bieden duidelijke voordelen voor winkels en horecazaken. Contactloze transacties verkorten wachttijden en maken het afrekenen eenvoudiger tijdens drukke momenten.

Supermarkten behoren tot de grootste drijvende krachten achter de overstap naar cashloos betalen. Zelfscankassa’s en tap-to-pay-systemen zorgen ervoor dat klanten hun aankopen binnen enkele seconden afronden.

Restaurants en cafés profiteren eveneens van:

snellere transacties

minder cashverwerking

eenvoudigere administratie

kleinere kans op diefstal

vlottere klantenstromen

Ook mobiele betaalterminals worden steeds vaker gebruikt op markten, foodstands en lokale evenementen. Kleine ondernemers kunnen daardoor vrijwel overal digitale betalingen accepteren. Volgens cijfers uit de betaalindustrie zijn supermarkten verantwoordelijk voor meer dan een derde van alle contactloze transacties.

Online winkelen veranderde betaalgedrag

De groei van online winkelen speelde een belangrijke rol in de afname van cashgebruik. Consumenten die regelmatig online bestellen, raken automatisch vertrouwd met digitale betalingen in fysieke winkels.

Bankapps en digitale betaalsystemen worden vandaag gebruikt voor:

webshopaankopen

maaltijdbezorging

abonnementen

parkeerbetalingen

streamingdiensten

ticketboekingen

DNB meldde een sterke stijging van online betalingen tussen 2022 en 2024. Ook digitale wallets die rechtstreeks gekoppeld zijn aan bankrekeningen werden in die periode steeds populairder. De brede acceptatie van iDEAL versterkte bovendien het vertrouwen in online betalingen. Digitale transacties voelen voor veel consumenten ondertussen volledig normaal aan.

Gemak blijft de grootste reden

Snelheid en gebruiksgemak blijven de belangrijkste redenen achter de afname van contant geld. Betalen met een telefoon of smartwatch duurt vaak slechts enkele seconden, terwijl cashbetalingen meer handelingen vereisen.

Veel consumenten waarderen daarnaast het directe overzicht binnen mobiele bankapps. Uitgaven worden meteen zichtbaar, waardoor budgetbeheer eenvoudiger wordt.

De populariteit van contactloos betalen blijft groeien doordat digitale transacties sneller en eenvoudiger verlopen dan traditionele cashbetalingen. Ook de beveiliging van digitale betalingen blijft verbeteren. Vingerafdrukscans, gezichtsherkenning en fraudedetectie zorgen voor meer vertrouwen bij mobiele transacties.

Contant geld blijft belangrijk

Toch verdwijnt cash niet volledig. Sommige consumenten geven nog steeds de voorkeur aan fysiek geld omdat het helpt om uitgaven beter te controleren. Vooral oudere gebruikers blijven vaker vasthouden aan traditionele betaalmethoden. Sommige huishoudens gebruiken cash bewust om dagelijkse budgetten strakker te beheren.

Contant geld blijft bovendien belangrijk tijdens technische storingen of noodgevallen. Nederlandse autoriteiten adviseerden huishoudens recent om een kleine hoeveelheid cash thuis te bewaren voor situaties waarin digitale systemen tijdelijk uitvallen. De Nederlandsche Bank benadrukt daarom dat betaalverkeer toegankelijk moet blijven voor iedereen, ook voor mensen met beperkte digitale vaardigheden.

Digitale betalingen worden de standaard

De overstap naar cashloos betalen voelt ondertussen niet langer als een toekomsttrend. Smartphones, contactloze kaarten en digitale bankapps domineren vandaag al een groot deel van de dagelijkse betalingen.

Van supermarkten en cafés tot parkeersystemen en online winkels: digitale betalingen beïnvloeden bijna elk onderdeel van het moderne consumentengedrag. Betaalexperts verwachten dat mobiele wallets en digitale banktechnologie de komende jaren verder blijven groeien.

Snellere betaalsystemen, betere fraudebescherming en slimmere bankapps zullen cash waarschijnlijk nog minder zichtbaar maken in het dagelijkse leven. Voor veel consumenten is betalen zonder contant geld simpelweg de makkelijkste optie geworden.